Podział majątku po rozwodzie – co naprawdę podlega rozliczeniu?
Podział majątku nie sprowadza się do spisania domu, samochodu i oszczędności. Najpierw trzeba ustalić, co weszło do majątku wspólnego, co pozostało osobiste, czy są podstawy do nierównych udziałów i jakie nakłady wymagają rozliczenia.
Najpierw skład majątku
Pierwsze pytanie brzmi nie „kto dostanie mieszkanie?”, lecz kiedy i za jakie środki składnik został nabyty. Art. 31 § 1 KRO obejmuje wspólnością przedmioty nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków albo przez jednego z nich. Sam fakt, że dokument wystawiono na jedno nazwisko, nie zawsze rozstrzyga przynależność majątkową.
Równe udziały nie są absolutne
Art. 43 § 1 KRO ustanawia zasadę równych udziałów. Na żądanie jednego z małżonków sąd może jednak z ważnych powodów ustalić udziały z uwzględnieniem stopnia przyczynienia się do powstania majątku. Ustawa nakazuje uwzględniać również osobistą pracę przy wychowaniu dzieci i prowadzeniu gospodarstwa domowego.
Nakłady mają znaczenie
Art. 45 KRO reguluje zwrot wydatków i nakładów pomiędzy majątkiem wspólnym a osobistym. W praktyce problemem bywa udowodnienie źródła środków po wielu latach, dlatego znaczenie mają wyciągi, akty notarialne, umowy darowizn, dokumenty spadkowe i inne dowody przepływu pieniędzy.
- Sporządź pełną listę aktywów i zobowiązań.
- Przy każdym składniku wpisz datę nabycia i źródło finansowania.
- Oddziel majątek osobisty.
- Zbierz dokumenty kredytowe, bankowe, darowizny i spadki.
- Spisz nakłady między majątkami.
- Jeżeli rozważasz nierówne udziały, zbierz materiał o wkładzie ekonomicznym i osobistym.
- Ustal aktualną wartość kluczowych składników.
Zakres postępowania
Art. 567 § 1 KPC przewiduje, że w sprawie o podział majątku po ustaniu wspólności sąd rozstrzyga także o żądaniu ustalenia nierównych udziałów oraz o zwrocie wydatków, nakładów i innych świadczeń pomiędzy majątkiem wspólnym i osobistym.